राम बहादुर बिश्वकर्मा,प्युठान । प्युठान नगरपालिका ४ मङ्राखोलाका ३९ बर्षिया अमर बहादुर थापा भारतबाट फर्केर आफ्नै इलम गरेर बसेका छन्। उनले पैसा कमाउनकै लागि ७ बर्ष त्यही विताए । काम गर्दा पनि साहुको गाली र तनाब उनलाई सह्य भएन । खासै कमाइ गर्न पनि सकेन्न । त्यसपछी घर फर्कने निधो गरे। फर्किसकेपछि के गर्ने भन्ने मेलोमेसो त्यति थाहा नपाएका थापाले निधो गरे अब तीन पाङ्ग्रे अटो रिक्सा किनेर चलाउछु । उनले गाउँ फर्केर ६ लाख रुपैयाँमा किस्ता बन्दीमा अटो रिक्सा किनि छाडे। बिगत ६ महिना देखि उनी बिजुवार क्षेत्रमा दिनहुँ अटो रिक्सा दौडाइरहेका भेटिन्छन् । बिहान पाँच बजे उठेपछि उनको दैनिकी सुरू हुन्छ।
यात्रुको खोजीमा उनी अटो हाँक्दै सबैरै निस्किन्छन्। दिनभरि यात्रुलाई गन्तव्यसम्म पुर्‍याउँछन् । साँझ घर फर्किन्छन् । दैनिक आम्दानीले उनको घरपरिवारको खर्च चल्छ । ‘के गर्नु, गरी खान त पर्यो नि’, थापाले भने, ‘आम्दानीको बाटौ छैन, त्यही भएर रिक्सा चलाइरहेको छु ।’ सवै खर्च कटाएर अहिले अटोबाट मासिक ६० हजार बढी बचत गर्ने थापाले सुनाए। अटोको मासिक ११ हजार ५ सय किस्ता चुक्ता गर्दै आएको उनले जानकारी दिए ।’अटोले आम्दानी मात्र होईन,सन्तुष्ट्री समेत मिलेको छ’ थापा भन्छन,’ ‘आफै मालिक आफै चालक हुँ’ ‘न कसैको गाली न अपमान सहनुपर्छ’ थापाले हँसिलो अनुहार बनाए।थापा जस्तै नौबहिनी गाउँ पालिका डाम्रीका अर्का ३५ बर्षिय करण सुनार पनि अटोरिक्साका मालिक हुन । उनी पनि आफै अटो चलाउछ्न। आफ्नो आधा उमेर भारतमा बिताएका सुनारले गाउँमै अटो रिक्साबाट राम्रो आम्दानी भएको बताए । ‘आफ्नो परिवार सँगै बस्न पाइएको छ,’ उनले भने,’ स्वदेशमै राम्रो आम्दानी हुन्छ भने विदेश किन जानुपर्यो?’सुनारले अटोबाट महिनाको ३० हजार रुपैयां आरामसंग कमाइने बताए ।प्युठानका युवाले अटो चलाएर रोजगारी गरिरहेका छन् । रु पाँच लाखदेखि रु सात लाखको लागतमा अटो खरिद गरेर झण्डै एक सय युवा मासिक रु ३० देखि ६० हजार आम्दानी गर्न सफल भएका छन् । वैदेशिक रोगजारीबाट फर्केका युवाहरु अहिले आफ्नै ठाउँमा अटो सञ्चालन गरेर स्वरोजगार बनेका हुन् । आफ्नै ठाउँमा अटो–रिक्साबाट राम्रो आम्दानी भएपछि ट्रक, बस, कार चलाइरहेका चालकसमेत अटो–रिक्सातर्फ आकर्षित भएका छन् । प्युठानमा दुई वर्षदेखि अटो–रिक्सा सञ्चालनमा आएपछि ग्रामीण भेगका घरदैलोमा यातायातको सुविधा पुगेको उनले बताए । ठूला सवारी नपुगेका गाउँघरका बाटोमा पनि अटो–रिक्सा पुग्ने गरेका छन् । हाल प्युठानमा ६० भन्दा बढी अटो सञ्चालनमा छन् ।