भैरहवा। अब माछा केवल फ्राई वा झोलमा मात्र सीमित रहने छैन। माछाबाट २० बढी परिकार तयार गर्न सकिने भएपछि रुपन्देहीका होटल व्यवसायी र उद्यमी उत्साहित छन्।
प्रधानमन्त्री कृषि आधुनिकीकरण परियोजना, भैरहवा इकाइले माछाको प्रि–हार्वेष्ट र पोष्ट–हार्वेष्ट व्यवस्थापनका लागि होटल व्यवसायी र उद्यमीलाई तालिम दिएको हो। तीनदिने तालिममा १४ जना होटल व्यवसायी र ३ जना उद्यमी सहभागी थिए।
छपिया क्षेत्रका माछा उत्पादनमा प्रसिद्ध भए पनि परिकार सीमित थिए। तालिमपछि सहभागीहरूले माछाको सेकुवा, सुकुटी, मःमः, कटलेट, फिस फिङ्गर, ललिपप, सुप, अचार, फिस चिप्स, फिस करी लगायत १८ भन्दा बढी परिकार बनाउन सिकेका छन्।
शुद्धोधन–४ केवलपुरकी उद्यमी राजकुमारी चौधरीले तालिमले व्यवसाय प्रवर्द्धनमा ठूलो सहयोग पुगेको बताइन्। “फ्राई र झोलबाहेकका परिकारबारे थाहा थिएन,” उनले भनिन्, “अब आफ्नै रेष्टुरेन्टबाट नयाँ परिकार बेच्नेछु।”
सखिया थारु होमस्टेका अध्यक्ष हरिनारायण थारुले पनि होमस्टेमा माछाका नयाँ परिकार समावेश गर्ने बताएका छन्। छपिया क्षेत्र पंगास, टिलापिया, रहु, कमन कार्प, बिगहेड जस्ता जातका माछाका लागि प्रसिद्ध छ। यहाँ उत्पादन हुने माछालाई स्वादिलो परिकारमा रूपान्तरण गर्दै बजार विस्तार गर्ने उद्देश्य तालिमको रहेको मत्स्य विकास अधिकृत शोभाखर पाण्डेले जानकारी दिए।
तालिम खुमबहादुर बस्नेतले सञ्चालन गरेका थिए। उनी माछाका परिकार बनाउने दक्ष प्रशिक्षक हुन्।
रुपन्देहीको सियारी, शुद्धोधन, गैडहवा, मायादेवी, बुटवल, सिद्धार्थनगर, तिलोत्तमा र लुम्बिनी नगरपालिकाका ४४ वडामा फैलिएको १,११२ हेक्टर क्षेत्र माछा सुपरजोनको रुपमा विकास गरिएको छ।
२०७३ साउनमा सुरु भएको यो परियोजना २०८२ असारमा सकिनेछ। परियोजनाको उद्देश्य कृषिमा आधारित अर्थतन्त्रलाई आधुनिक र व्यावसायिक कृषि उद्योगमा रूपान्तरण गर्नु हो।