काठमाडौं — २०७२ सालको भूकम्पबाट क्षतिग्रस्त काठमाडौंको महाङ्काल मन्दिर परिसरको चौघेरा सत्तल पुनःनिर्माण सम्पन्न भएको छ। काठमाडौं महानगरपालिकाले करिब ८ करोड ९५ लाख रुपैयाँ खर्चेर पुनःनिर्माण गरेको सत्तल बिहीबार उद्घाटन गरिएको हो।
उद्घाटन गर्दै महानगरपालिकाकी कार्यवाहक प्रमुख सुनिता डंगोलले करदाताको लगानीबाट पुनःनिर्माण भएका सम्पदाको संरक्षण सबैको साझा दायित्व भएको बताइन्। उनले यस्ता सम्पदालाई व्यावसायिक प्रयोजनका लागि प्रयोग गर्न नहुने भन्दै धार्मिक, सांस्कृतिक र सामाजिक गतिविधिको केन्द्रका रूपमा विकास गर्नुपर्ने धारणा राखिन्। स्पष्ट कार्ययोजना र संरक्षणको सुनिश्चिततासहित गुठी संस्थानलाई संरचना हस्तान्तरण गर्न महानगर तयार रहेको उनको भनाइ थियो।
सम्पदा तथा पर्यटन समितिका संयोजक आशामान संगतले महानगरले आफ्नो जिम्मेवारीभन्दा बाहिरका सम्पदाको संरक्षणमा समेत लगानी गरिरहेको उल्लेख गर्दै सम्पदाको मौलिकता जोगाउने विषयमा महानगर संवेदनशील रहेको बताए। सम्बन्धित निकायबीच समन्वय अभाव हुँदा कतिपय अवस्थामा काम गर्न कठिनाइ हुने गरेको उनले बताए।
सम्पदा तथा पर्यटन विभागका अनुसार सत्तल पुनःनिर्माणका लागि सुरुमा १० करोड १० लाख ७९ हजार रुपैयाँ लागत अनुमान गरिएको थियो। सार्वजनिक खरिद प्रक्रियामार्फत विनायक–एसपी–बोहोरा जेभीले निर्माणको जिम्मा पाएको थियो। भेरिएसनपछि ८ करोड ९४ लाख ४६ हजार १७० रुपैयाँमा निर्माण सम्पन्न भएको हो।
वि.सं. १९९७ सालको ऐतिहासिक तस्बिरलाई आधार बनाएर ५८३.८१ वर्गमिटर क्षेत्रफलमा पुनःनिर्माण गरिएको सत्तलमा परम्परागत निर्माण शैली र सामग्री प्रयोग गरिएको छ। भुइँतलामा नौ कोठा, पहिलो तलामा तीन सभा कक्ष, एक कोठा र एक भण्डार कक्ष तथा माथिल्लो भागमा बुइँगल निर्माण गरिएको छ।
करिब १,३०० वर्ष पुरानो मानिने महाङ्काल मन्दिर हिन्दू र बौद्ध धर्मावलम्बीको साझा आस्थाको केन्द्र तथा काठमाडौंका महत्वपूर्ण धार्मिक–सांस्कृतिक सम्पदामध्ये एक मानिन्छ।