राम बहादुर बिश्वकर्मा,प्युठान /सुरक्षित गर्भपतन तथा परिवार नियोजनको क्षेत्रमा काम गर्दै आएको मेरी स्टोप्स सेन्टर जुम्री प्युठानले जिल्लामा विभिन्न परामर्श र सेवा दिदै आएको छ।
जुम्रीमा आयोजित पत्रकार भेटघाट कार्यक्रमका मेरी स्टोप्स सेन्टरका प्रमुख कृष्ण के सि ले संस्थाले गरेको गतिविधिका बारेमा जानकारी गराउदै प्युठानमा हालसम्म कैयौं लाभान्वित भएको दाबी गरे । सुरक्षित गर्भपतनका परिवार नियोजनका सेवा मेरि स्टोप्स सेन्टरबाट निशुल्क रुपमा पाईने र मेरि स्टोप्सबाट सेवा लिदाँ सबै चिज गोप्य राखिने समेत उनले बताए।
उक्त संस्था स्थापनाको एक दशक पुगेसंगै राज्यको नयाँ संरचना अनुसार अब आगामी दिनमा स्थानीय तह सङ्ग समन्वय गरि काम अगाडी बढाउने तयारी गरीएको उनले बताए । गर्भ बसेको १२ हप्तासम्मको लागि सर्जिकल र औषधिद्धारा ९ हप्तासम्मको उपचार गरी गर्भपतन गर्न सकिने भएको औषधि तथा अप्रेसन गरी गर्भपतन गराईदै आएको के सि ले बताए ।
संस्थाले यौनजन्य, स्त्रीरोग लगायतको सेवा तथा परामर्श दिन सदैब तयार रहेको उनले जनाए । “सरकारले २० वर्षभन्दा कम उमेरमा बच्चा जन्माउन नपाउने व्यवस्था गरेको छ,” उनले भने, सेन्टरमा विहान १० बजेदेखि बेलुका ४ः३० बजेसम्म सेवा हुने भएको छ । सामान्यतया गर्भपतन गराउदा हाल निशुल्कः सेवा दिने घोषणा गरीएको छ ।उक्त संस्था सहित प्युठानमा १३ वटा स्वास्थ्य संस्थाहरुले सरकारबाट मान्यता प्राप्त गरी गर्भपतन गराउन पाएको जिल्ला जनस्वास्थ्य कार्यालय प्युठानका सुचना अधिकृत पुस्कल श्रेष्ठले बताए । उनले भने अझै पनि अवैध रुपमा लुकि छिपि गर्भपतन गराउने कार्य भईरहेको छ यसो गर्दा महिला र संम्बन्धित संस्थालाई नै जोखिम भएको बताए ।प्युठान अस्पतालका डाक्टर सुनिल सुनारले सरकारी मान्यता प्राप्त अस्पतालमा गएर सुरक्षित गर्भपतन गराउन सल्लाह दिन्छन् ।
उनी भन्छन्, “अस्पतालमा गर्भपतन गराउँदा सबैले देख्ने र चिन्ने डरले केहीले सरकारले गर्भपतनको लागि कानूनी मान्यता नदिएको ठाउँमा गएर धेरै पैसा खर्च गरी असुरक्षित गर्भपतन गराइरहेका छन् ।”असुरक्षित गर्भपतनले महिलाको ज्यानसमेत जानै सक्ने, स्वास्थ्यमा समेत जोखिम पुर्याउने भएकाले सरकारले कानूनी मान्यता दिएका स्वास्थ्य संस्थामा गई सुरक्षित गर्भपतन गराउनुपर्ने बताए ।गर्भपतन गराउनुभन्दा परिवार नियोजनका साधन प्रयोग गर्नु स्वास्थ्यका लागि पनि राम्रो हुने उनको भनाई छ । बीस बर्ष भन्दा कम उमेरमा बिबाह नगर्न पनि उनले आग्रह गरे ।

त्यस्तै १२ हप्तादेखि १८ हप्तासम्मको भने बलात्कार, हाडनाता करणी र आमाको गर्भका कारण ज्यान नै खतरामा पर्ने प्रमाणित भएमा मात्र गर्भपतन गरिने कानूनी मान्यता छ ।