रंजिता शर्मा, घोराही  ।  कोरोना भाइरस कोविड (१९) को कारण सवै घर भित्रै वस्नु परेको अवस्थामा रोजगारीको शिलशिलामा देश छोडेर अर्को देशमा गएका अधिकांश नेपाली चिन्तामा परेका छन् । ब्यवसाय र काम नचल्दा परिवार कसरी पाल्ने र के खाने समस्यामा परेका छन् । पैसा भन्दा देशको माटो ठूलो रहेछ । त्यसैले चलिईरहेको ब्यापार बन्द गरेर मातृ भूमी फर्कीएको वताउनुहुन्छ । घोराही उपहमानगरपालिका १५ निवासी इश्वरी प्रसाद लम्साल । भारतको उत्तर प्रदेश नएडा सेक्टर ४६ गौतम नगरमा चाइनिज आइटमको नास्ता पसल संचालन गरेको थिए । कारोनाको कारण ब्यापार बन्द गरेर गत चैत महिनामा लकडाउन सुरुहुनु भन्दा अधि दाङ आएको उहाँ वताउनुहुन्छ ।
पाँच लाखको लगानीमा भारतको नएडामा होटल चलाएको एक वर्ष भएको थियो । तीन जना नेपालीहरुलाई रोजगारी पनि दिएको थिए । दैनिक दशहजार जतिको ब्यापार हुन्थ्यो उहाँ वताउनुहन्छ , चाइनिज परिकार भएकाले होला राम्रो कमाइ भएको थियो । विहान दश वजेदेखि शुरु भएको ब्यापार वेलुका दश वजे सम्म चल्थ्यो । कोरोनाको डरले दाङ आएको चार महिना घरमै वसेर वित्यो । भएको पैसा पनि सकियो । यता काम गर्नलाई ठाउँ छैन , लगानी गरेर काम गरौ भने उताको ब्यवसाय वन्द गरेर आएको छु । नेपालको तुलनामा भारतमा कोरोना संक्रमितको संख्या वढेको वढै छ । उता जानलाई सहज वातावरण छैन यता खाने खर्च सकिएर के खाम भैसक्यो । उहाँले स्थानिय सरकारले केही अनुदान दिए घरमै वसेर केही ब्यवसाय गर्ने सोच वनाउनु भएको छ । पाँच जनाको परिवार पाल्न अर्काको मुलकमा जानु भन्दा यही वसेर केही काम गर्ने सोचाइमा लम्साल हुनुहुन्छ ।
घोराही उपमहानगरपालिका ६ का पलवहादुर पुन १५ वर्षदेखि भारतको पन्जाव आउजाउ गर्नुहुन्थ्यो । एक कम्पनिमा सेकुरेटि गार्डको रुपमा काम गरेको उहाँ वताउनुहुन्छ । उताको कमाइले सवै परिवारलाइ खर्च पुगेको थियो । लकडाउनले गर्दा

विदेशको रोजगारी गुमे पछि पुन अहिले वेरोजगार हुनु भएको छ । कमाई राम्रो हुन्थ्यो ,चार जनाको परिवार एक्लैले पाल्दैआएको उहाँ वताउनुहुन्छ । लकडाउनले गर्दा फेरी भारतमा फर्कन सक्ने अवस्था छैन । खर्च सकिएर छाक टारनै मुस्किल परेको छ । यता केहीकाम गरौ लगानि गर्नलाइ पैसा छैन , उता जाने अवस्था छैन । अवसर पाए आपm्नै गाउँ ठाउँमा केही काम गर्न चाहेको पलवहादुर वताउनुहुन्छ । अर्काको देशमा गएर काम गर्नु भन्दा स्थानिय सरकारले सहयोग गरे यही केही गर्ने उहाँले वताउनुभयो । पढेलेखेको त खासै छैन , दैनिक काम पाए गाउँमै वसेर गर्न मन छ ।
कोरोना भाईरस (कोभिड १९) का कारण यस आर्थीक वर्षमा घोराही उपमहानगरपालिकाले कृषिमा आत्म निर्भर र रोजगारीलाइ प्राथमिकतामा राखेर वजेट वनाएर सार्बजनिक गरेको छ । स्थानिय स्तरमै रोजगारी सृजना गर्नका लागि कृषि र कृषिजन्य वस्तुमा जोड दिएको छ । सरकारले गरेको लकडाउनका कारण भारत र अन्य मुलुकवाट रोजगारी गुमाएर स्देश फर्कनेहरु धेरै छन् । उनीहरु अवको वाटो कसरी अगाडि वढाउने निश्चित गर्न सकेका छैनन । यसरी वेरोजगार भएका मनिसहरुको पहिचान गरि स्थानिय सरकारले काम अगाडि वढाउनुपर्ने देखिन्छ ।