अर्घाखाँची।जिल्लाको छत्रदेव गाउँपालिकाले कृषि मार्फत रोजगारी सिर्जना गर्ने उद्देश्यले सुरु गरेको खेती अभियानले सकारात्मक नतिजा दिन थालेको छ। वडा नं. ४ को सेरिखोलामा रहेको परशुरामेश्वर गुठीको २० रोपनी बाँझो जमिनलाई उपयोगमा ल्याएर यस वर्ष आलु खेती गरिएको हो।
उक्त जमिनबाट करिब ३० क्विन्टल आलु उत्पादन भएको छ। अघिल्लो वर्ष यही जमिनमा धान खेती गरिएको थियो, जसले बाँझो जमिनलाई उत्पादनशील बनाउने अभियानलाई निरन्तरता दिएको देखिन्छ।
गाउँपालिकाले गोबरमल र कम्पोस्ट मल प्रयोग गरी उत्पादन गरेको आलु खेतबाटै बिक्री गर्न सफल भएको छ। आलुलाई गुणस्तर अनुसार ग्रेडिङ गरी मूल्य निर्धारण गरिएको थियो। ठूला आलुको थोक मूल्य प्रतिकिलो ४३–४८ रुपैयाँ र फुटकर मूल्य ५३ रुपैयाँ तोकिएको थियो। मध्यम आकारका आलु खेतमै फुटकर ४०, थोक ३८ र पालिका कार्यालयबाट ४५ रुपैयाँमा बिक्री गरिएको छ भने साना आलु खेतबाट फुटकर ३५, थोक ३३ र पालिकाबाट ४० रुपैयाँमा बिक्री गरिएको छ।
छत्रदेव गाउँपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत वासुदेव खनालका अनुसार बीउ र मलसहित आलु खेतीमा करिब १ लाख रुपैयाँ लगानी गरिएको थियो। ‘गाउँमै कृषि उद्यमबाट पनि राम्रो आम्दानी गर्न सकिन्छ भन्ने उदाहरण दिनका लागि यो खेती गरिएको हो,’ उनले भने। ‘युवाहरू गाउँमा केही हुँदैन भनेर विदेशिने र सहरतिर बसाइँ सर्ने क्रम बढ्दो छ। त्यसलाई रोक्न केही गरौँ भन्ने युवालाई कृषि नै सम्भावना भएको क्षेत्र हो भनेर देखाउन खोजेका हौँ।’
उनका अनुसार आलु भित्र्याएपछि सोही जमिनमा पुनः धान खेती गर्ने तयारी भइरहेको छ। गत वर्ष यही क्षेत्रमा करिब ६० मुरी धान उत्पादन भएको थियो।
गाउँपालिका अध्यक्ष चन्द्रमान श्रेष्ठले पालिकाले अर्गानिक आलु उत्पादन गरेको जानकारी दिए। ‘सिंगो पालिकाका युवा र कृषक सबै उत्पादनमा लाग्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘खेती गरेपछि उत्पादन हुँदो रहेछ भन्ने यो उदाहरण हो। हामीले किसानलाई बीउ, मल, सिँचाइ र प्राविधिक सहयोग उपलब्ध गराउँदै आएका छौँ।’
पालिकाको यो पहलपछि खेत नजिकैका केही कृषकले पनि आलु खेती सुरु गरेका छन्। उत्पादन र बिक्रीबाट राम्रो आम्दानी भएपछि यस्तो खेती विस्तार गर्ने योजना बनाइएको छ।
यो अभियानले स्थानीय युवालाई गाउँमै काम गर्ने वातावरण सिर्जना गर्नुका साथै बाँझो जमिनको सदुपयोग गर्ने प्रभावकारी उदाहरण प्रस्तुत गरेको छ।