काठमाडौं । पाँचदिने भारत भ्रमणमा रहेका राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का सभापति रवि लामिछानेले नेपाल–भारत सम्बन्धलाई परम्परागत राजनीतिक तथा कूटनीतिक दायराभन्दा माथि उठाएर ‘विकास कूटनीति’को आधारमा अघि बढाउनुपर्ने प्रस्ताव गरेका छन्।
भारतीय पत्रिका हिन्दुस्तान टाइम्स मा प्रकाशित लेखमार्फत लामिछानेले दुई देशबीचको सम्बन्धलाई थप व्यावहारिक, परिणाममुखी र जनस्तरमा लाभदायी बनाउन आठ बुँदे सहकार्यको खाका प्रस्तुत गरेका हुन्।
प्रस्तावित ८ बुँदे सहकार्यका आधारहरू
१. सीमा विवादमा संवाद: लामो समयदेखि थाती रहेको सीमासम्बन्धी विषयलाई उच्चस्तरीय संवाद र कूटनीतिक माध्यमबाट सम्मानजनक ढंगले समाधान गर्ने।
२. रक्सौल-काठमाडौं रेलमार्ग: दुई देशको कनेक्टिभिटीलाई सुदृढ बनाउन बहुप्रतीक्षित रक्सौल-काठमाडौं रेलमार्ग निर्माण कार्यलाई तीव्रता दिने।
३. हवाई सञ्जाल विस्तार: पोखरा र लुम्बिनी जस्ता पर्यटकीय हबहरूबाट भारतका प्रमुख सहरहरूसँग सीधा हवाई उडान सञ्चालन गरी पर्यटन प्रवर्द्धन गर्ने।
४. डिजिटल करिडोर: सूचना प्रविधि क्षेत्रमा सहकार्य गर्दै काठमाडौं र बेङ्गलुरुलाई जोड्ने गरी ‘डिजिटल करिडोर’ स्थापना गर्ने।
५. शिक्षा र स्वास्थ्यमा पहुँच: भारतका उत्कृष्ट शैक्षिक तथा स्वास्थ्य संस्थाहरूको शाखा वा सेवा नेपालमा विस्तार गरी नेपाली नागरिकको पहुँच सहज बनाउने।
६. सीमा क्षेत्रमा मल कारखाना: नेपालको कृषि क्षेत्रलाई आत्मनिर्भर बनाउन भारतको सहकार्यमा नेपाल-भारत सीमा क्षेत्रमा रासायनिक मल उद्योग स्थापना गर्ने।
७. ऊर्जा बजार एकीकरण: जलविद्युत् उत्पादन र वितरणमा सहकार्य गर्दै दुई देशको ऊर्जा बजारलाई एकीकृत गर्ने।
८. खेलकुद सहकार्य: इन्डियन प्रिमियर लिगमा नेपाली खेलाडीहरूको सहभागिता सुनिश्चित गर्ने तथा नेपालमा निर्माण गरिने क्रिकेट रंगशालाहरूमा भारतसँगको सहकार्यलाई प्राथमिकता दिने।
