राम बहादुर बिश्वकर्मा,प्युठान। घटस्थापनापछि जिल्लामा रेमिट्यान्स लिनेको भीड बढेको छ । हिन्दुहरुको महान पर्ब दशैको अबसरमा प्युठानमा रहेका बैंक तथा वित्तीय संस्थामा रेमिट्यान्स लिनेको सर्वसाधारणको घुइँचो लागेको हो ।रोजगारीका क्रममा छिमेकी देश भारत र तेस्रो मुलुकका विभिन्न देशमा गएकाले आफन्तलाई चाडपर्व मनाउन खर्च पठाउने गरेका छन् । अन्य समयमाभन्दा अहिले भित्रिने रेमिट्यान्समा दोव्बर बृद्धि भएको बैङ्क तथा रेमिट्यान्स सञ्चालकले बताएका छन् । उनिहरुका अनुसार सवैभन्दा बढी रेमिट्यान्स तेस्रो मुलुकबाट भित्रने गरेको छ।
प्युठानको सदरमुकाम खलंगा , बाग्दुला बिजुवार र जुम्री बजारमा रहेका नेपाल बैंक ,राष्ट्रिय बाणिज्य बैंक, कृषि विकाश बैंक जनता बैंक ,साइन रेसुङ्गा बैंक , सिद्धार्थ बैन्क , एन आइसी बैंक लगायत , फाईनान्स कम्पनी र वित्तिय संस्थाहरुमा अहिले सेवाग्राहीको बाक्लो उपस्थिति देख्न सकिन्छ । यसबाहेक सहकारी र मनिट्रान्सफरमा अन्य समयमा भन्दा अहिले भीडभाड बढी देखिन्छ ।सेन्टरहरुमा समेत पैसा भुक्तानी लिनेको भीड थामी नसकनु छ।जनता बैंकका शाखा प्रमुख दिपेन्द्र के सिले बैंकमा अहिले दिनहुं ३० जना सम्म ग्राहक आउने गरेको बताउनुभयो । ‘रकम पठाउने भन्दा लिनेको चाप बढी छ’ उहाले भन्नुभयो। प्युठानबाट रोजगारीका लागी भारत या तेस्रो मुलुकमा पुगेकाहरु धेरै छन।चाड पर्व भित्रिए संगै विदेशबाट पठाएको रकम गाउँगाउँबाट निकाल्न आएकाले भीड बढेको के सि ले सुनाउनुभयो।चार/पाँच दिनयता प्युठानका वित्तीय संस्थामा भीड निकै देखिएको छ । दसैं, तिहार खर्चको लागि २० देखि ६० हजार रकमसम्म रेमिट्यान्स आउने गरेको छ ।प्युठानका बैंक तथा बित्तिय सस्थाबाट दैनिक २ देखि ५ करोड रुपैयाँ रेमिट्यान्स वितरण गर्ने गरेको के सिको भनाई छ। वैदेशिक रोजगार र रेमिटान्स नेपालको दीर्घकालीन हितमा नभएको अर्थ बिश्लेषक बिकास के सि ले बताउनुभयो। पिछडिएको वर्ग र क्षेत्रसमेत वैदेशिक रोजगारबाट लाभान्वित भएको, रेमिटान्स भित्रिने गाउँको विकास भएको, गरिबी र रोजगारीको सूचकमा सुधार भएको पाइए पनि वैदेशिक रोजगारका कारण स्वदेशी श्रम बजारमा दक्ष जनशक्तिको अभाव हुंदा उत्पादन प्रभावित भएको, रेमिटान्सको रकम उपभोगमा खर्च हुन गई आयात र मूल्य वृद्धि भएको, समाजमा विभिन्न विकृति भित्रिएको उहाको भनाई छ।
‘जहाँ धेरै विदेशी मुद्रा भित्रन्छ, केसीले भन्नुभयो’त्यस ठाउको उत्पादनमा ह्रास आउँछ’ यस्ले दिर्घकालिन रुपमा फाईदा नगर्ने उहाको ठहर छ।देशमा राजनैतिक अस्थिरता, द्वन्द्व तथा लगानीको वातावरणमा आएको ह्रासका कारण मुलुकभित्र रोजगारी सिर्जना हुन नसकेको अवस्थामा यस्को विकल्पको खोजी गर्न तर्फ सबै सचेत हुनुपर्ने उहाको सुझाब छ।