काठमाडौं — सामाजिक सञ्जालमा भाइरल बनेको एउटा भिडियोका आधारमा पशुमाथि निर्दयी व्यवहार गरेको आरोपमा प्युठानका एक किसान पक्राउ परेका छन्। तर भिडियो सार्वजनिक भएपछि उठेको विवादबीच घटनाको वास्तविकताबारे फरक दाबीहरू पनि आएका छन्।
प्युठानको गौमुखी गाउँपालिका–१ का ३६ वर्षीय जालिराम थापा मगरलाई गोरूको नाक माटोले थुनेर यातना दिएको आरोपमा प्रहरीले पक्राउ गरेको हो। जिल्ला प्रहरी कार्यालय प्यूठानले उनीविरुद्ध मुलुकी अपराध संहिता, २०७४ अन्तर्गत अनुसन्धान गरिरहेको छ।
भाइरल १ मिनेट १८ सेकेन्डको भिडियोमा जोत्ने क्रममा बसेको गोरूको नाक सानो खाल्डोमा राखेर माटोले थुनिएको देखिन्छ। केहीबेरपछि गोरू उठेर हिँड्न थालेको दृश्य पनि छ। तर भिडियोमा कुटपिट गरेको दृश्य भने देखिँदैन।
जालिरामकी श्रीमती कुमारी थापाका अनुसार भिडियोमा देखिएको गोरू जोत्न सिकाइँदै गरेको ‘बहर’ थियो, जो जोत्न थालेको केही समयमै बसेको थियो। “गाउँघरमा बस्ने गोरूलाई उठाउन नाक थुनेर उठाउने चलन छ। यातना दिने उद्देश्य थिएन,” उनले भनिन्।
स्थानीय वडाध्यक्ष दिलबहादुर थापाले पनि घटनालाई परम्परागत अभ्याससँग जोड्दै गोरूमाथि क्रूर व्यवहार नभएको दाबी गरेका छन्। उनका अनुसार बसेको गोरू उठाउने प्रक्रियामध्ये नाक थुन्ने अभ्यास गाउँघरमा पहिलेदेखि चलिआएको छ।
यद्यपि प्रहरीले भने भिडियोमा देखिएको व्यवहारलाई पशुमाथिको निर्दयी व्यवहारको आशंकामा अनुसन्धान अघि बढाएको जनाएको छ। प्रहरीका अनुसार अदालतबाट पाँच दिनको म्याद लिएर अनुसन्धान भइरहेको छ।
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४ को दफा २९० ले पशुपन्छीमाथि निर्दयी व्यवहार गर्न निषेध गरेको छ। तर सोही दफाले पशुलाई काम सिकाउने वा तालिम दिने उद्देश्यले आवश्यक न्यूनतम बल प्रयोग गर्न सकिने व्यवस्था पनि गरेको छ।
अब अनुसन्धानले उक्त घटना पशुमाथिको क्रूर व्यवहार थियो वा पशुलाई काम सिकाउने क्रममा गरिएको परम्परागत अभ्यास थियो भन्ने प्रश्नको उत्तर दिनेछ।