प्युठान । प्युठानबाट बहुमूल्य जडीबुटी श्रीखण्ड निकासी भएको छ।
आर्थिक वर्ष २०७८ /०७९ मा जिल्लामा उत्पादन भएको २२ हजार किलो श्रीखण्ड बेचेर कृषकले ७६ लाख रुपियाँ आम्दानी गरेको डिभिजन वन कार्यालय प्युठानका प्रमुख शंकर प्रसाद गुप्ताले जानकारी दिनुभयो। उहाका अनुसार यहा श्रीखण्ड बिक्रीबाट एक लाखदेखी ३ लाख रुपियाँसम्म आम्दानी गर्ने कृषक छन।
वन कार्यालय प्युठानले बर्सेनि एक लाखको हाराहारीमा श्रीखण्डका बिरुवा उत्पादन गरि कृषकहरुलाई निशुल्क वितरण गर्दै आईरहेको कार्यालय प्रमुख गुप्ताले बताउनुभयो।
उहाले भन्नुभयो,‘श्रीखण्ड धार्मिक प्रयोजनका साथै औषधीका रुपमा पनि प्रयोग गरिने हुँदा देशभर नै यसको माग छ ।जिल्लाको क्वाडी, भिंग्री, बाङ्गेसाल लगायत क्षेत्रका नौ सय बढी किसानहरुले श्रीखण्डको व्यवसायिक खेती गरिरहेको वन कार्यालयले बताएको हो ।
वन कार्यालयले कृषकहरुलाई अनुदान समेत दिने गरेको छ। 
२०२९ सालमा दाखा क्वाडीका माथवसिंह खत्रीले दक्षिण भारतबाट श्रीखण्डको बिरुवा ल्याएर प्युठानमा रोपेको स्थानीय बताउछन । वन कार्यालयले व्यवसायिक रुपमै श्रीखण्ड खेती अगाडि बढाएपछी यो व्यवसायका साथै श्रीखण्डको निजी नर्सरीसमेत यहाँ खुल्न थालेका छन्।
समुद्री सतहदेखी करिब १ हजार मिटर सम्मको उचाईमा पाइने श्रीखण्ड विरुवा रोपेको करिब २५ देखी ३० वर्ष पछि पूणर्रुपमा उत्पादन तथा बिक्री गर्न योग्य हुन्छ ।
श्रीखण्ड धार्मिक पुजाआजाका लागि मात्र नभई बहुमूल्य औषधी रुपमा पनि प्रयोग गरिदै आएको पाईन्छ ।
श्रीखण्डको एउटा रुखबाट ४० देखि ५० किलो चुरो काठ उत्पादन हुनेगर्छ । एउटा छिप्पिएर चुरो पसेको रुखबाट तीन लाख रुपियाँसम्म आम्दानी हुने गर्छ ।प्युठान जिल्ला श्रीखण्ड खेतीका लागि देशमै परिचित छ ।
